Kerncijfers 2025
Het aantal jonge fietsers dat na een verkeersongeval op de Spoedeisende Hulp belandt, neemt toe. In 2025 ging het om ruim 11.000 jongeren van 12 tot en met 17 jaar. Zes op de tien liepen aanzienlijk letsel op, waaronder hersenletsel. Deze ontwikkeling past binnen een bredere trend: het aantal fietsslachtoffers met aanzienlijk letsel is in de afgelopen tien jaar met 23% gestegen.
SEH-bezoeken na een fietsongeval in 2025
fietsslachtoffers met aanzienlijk letsel
6x zoveel
slachtoffers (12-17 jaar) met aanzienlijk letsel in 5 jaar tijd
Verkeersveiligheid van jongeren onder druk
Letselcijfers laten al langer zien dat de verkeersveiligheid van jongeren onder druk staat. Hoewel de maatschappelijke aandacht zich vaak richt op één voertuigtype, namelijk de fatbike, wijzen de cijfers op een bredere ontwikkeling. Jongeren krijgen te maken met drukker verkeer, hogere snelheden en meer afleiding. Ook de verkeersomgeving wordt steeds complexer door nieuwe vervoersmiddelen en toenemende drukte op de weg. Dat vraagt om meer dan alleen kennis van de verkeersregels. Juist in complexe verkeerssituaties bepalen keuzes en gedrag of iemand veilig thuiskomt.
Voor jongeren geldt dit in het bijzonder. Zij nemen vaker risico's, zijn minder goed in het inschatten van gevaren en zijn gevoeliger voor afleiding en groepsdruk. Daarnaast zijn vaardigheden die nodig zijn om risico’s af te wegen, impulsen te beheersen en gevolgen te overzien nog volop in ontwikkeling.
Juist daarom is verkeerseducatie belangrijk: niet alleen om kennis over te dragen, maar vooral om jongeren te ondersteunen bij het maken van veilige keuzes in de praktijk.
Van landelijke trend naar lokale risico's.
Jonge fietsers als risicogroep
Waarom maken jongeren onveilige keuzes?
Jongeren weten meestal wel hoe ze zich veilig in het verkeer moeten gedragen. Toch komen ze relatief vaak in onveilige situaties terecht. Hun keuzes worden namelijk niet alleen bepaald door kennis van de verkeersregels, maar ook door afleiding, groepsdruk, zelfoverschatting en de sociale omgeving.
Alleen uitleggen wat veilig is, is daarom niet genoeg. Jonge fietsers moeten ook leren hoe zij in lastige situaties veilige keuzes kunnen maken. Wat doe je als je telefoon trilt? Of als de groep harder gaat dan jij prettig vindt? Juist daar ligt de uitdaging: de stap van weten wat veilig is naar veilig handelen in de praktijk.
Gedrag centraal in verkeerseducatie
VeiligheidNL zet zich in om verkeerseducatie beter te laten aansluiten op de leefwereld van jongeren. Dat vraagt om educatieprogramma's die zich niet alleen richten op het vergroten van kennis over veilig gedrag, maar ook aandacht besteden aan de factoren die het gedrag van jongeren beïnvloeden, zoals groepsdruk, risicoperceptie en sociale normen. Juist die factoren bepalen vaak welke keuzes jongeren in het verkeer maken.
Systematische beoordeling
Om de kwaliteit en effectiviteit van verkeerseducatie te vergroten, beoordelen wij educatieprogramma’s systematisch. Niet alleen onze eigen programma's, maar ook die van andere aanbieders. Daarbij kijken we niet alleen naar de inhoud en opzet van een programma, maar ook naar de mate waarin het gebruikmaakt van wetenschappelijk onderbouwde principes die bijdragen aan leren en gedragsverandering. Wanneer evaluatie- of effectonderzoek beschikbaar is, betrekken we die resultaten eveneens in onze beoordeling.
Van kennis naar gedrag
Eerdergenoemde gedragsinzichten vormen ook de basis van onze eigen verkeerseducatie. Daarom ontwikkelden we twee nieuwe programma's: Your Next Move en The Influence Lab. Jongeren leren daarin niet alleen wat veilig gedrag is, maar oefenen vooral hoe zij in alledaagse verkeerssituaties veilige keuzes kunnen maken.
Ze bespreken dilemma's, onderzoeken de invloed van hun omgeving en ontdekken hoe zij kunnen handelen als iets spannend of sociaal ongemakkelijk voelt. Zo wordt verkeerskennis omgezet in verkeersgedrag.
De vernieuwde modules worden momenteel in de praktijk getest. Eind 2026 zijn de programma's landelijk beschikbaar.
Onze kennis inzetten voor partners
Onze kennis over effectieve verkeerseducatie zetten we niet alleen in voor onze eigen programma's. We helpen ook andere organisaties om hun verkeerseducatie te beoordelen en verder te versterken. Zo onderzochten we samen met ANWB hoe Streetwise Praktijk nog beter kan aansluiten op inzichten uit gedragswetenschap, didactiek en de ontwikkeling van kinderen.
Veilig keuzes,
minder letsel.
Door inzichten uit gedragswetenschap, onderzoek en praktijk samen te brengen, ontwikkelen we verkeerseducatie die verder gaat dan kennisoverdracht.
Zo helpen we jongeren bij het maken van veilige keuzes in een steeds complexere verkeersomgeving en dragen we bij aan het voorkomen van verkeersongevallen en letsel.
Meer weten?
MOnitor VErkeersslachtoffers (MOVE) | VeiligheidNL
Honderden gevaarlijke kruispunten gemist: ambulancecijfers geven bewoners gelijk
Meer cijfers? Bekijk hier het LIS kerncijfers 2025 tabellenboek en verantwoording
Een deel van de beelden in dit hoofdstuk is gegenereerd of bewerkt met behulp van AI.